BANK ŚWIATOWY WZYWA DO ZWRÓCENIA UWAGI NA ROLNICTWO JAKO CZYNNIK ROZWOJOWY WASZYNGTON, 19 października 2007 r. – W świecie, gdzie trzy czwarte najbiedniejszej populacji żyje z uprawy roli i mieszka na obszarach wiejskich, rolnictwo staje się szczególnie istotnym czynnikiem ograniczającym ubóstwo i napędzającym wzrost – stwierdza ostatni Raport na temat rozwoju świata Banku Światowego. Raport zatytułowany ‘Rolnictwo dla rozwoju’ ostrzega, że celu ograniczenia o połowę rozmiarów ubóstwa i głodu na świecie do roku 2015 nie uda się osiągnąć, jeżeli nie zostaną wyeliminowane zaniedbania i niedoinwestowanie sektora rolnictwa z minionych 20 lat. Jedynie 4% formalnie udzielanych środków pomocowych wspierających rozwój kieruje się do sektora rolnego w krajach rozwijających się; w krajach na południe od Sahary czyli w regionie, gdzie rolnictwo stanowi podstawowe źródło wzrostu gospodarczego, wsparcie rządowe kierowane do gospodarstw rolnych stanowi podobny poziom wydatków publicznych. Jednak potrzeba czegoś więcej niż tylko pieniędzy, by zapewnić wzrost w tym sektorze. Raport podkreśla pojawienie się nowych możliwości dla 900 mln osób żyjących na obszarach wiejskich, którzy obecnie utrzymują się za kwotę poniżej 1 USD dziennie, a z których większość zajmuje się rolnictwem. Raport stwierdza, że rolnictwo oferuje ścieżki wyjścia z ubóstwa jedynie, jeżeli podejmie się działania celem: podniesienia wydajności sektora wytwarzającego podstawowe produkty żywnościowe, zapewnienia dostępu małym gospodarstwom rolnym do gwałtownie rozwijających się rynków produktów ogrodniczych o wysokiej wartości, rynków produktów drobiarskich, rybnych i mleczarskich oraz tworzenia miejsc pracy na wsi poza rolnictwem.
“Wzrost sektora rolniczego skutecznie przyczynił się do ograniczenia poziomu ubóstwa na wsi w Azji Wschodniej w okresie ostatnich 15 lat. Wyzwaniem jest dalsze podtrzymywanie i rozwijanie zdolności rolnictwa w zakresie redukcji ubóstwa szczególnie w krajach Afryki na południe od Sahary i Azji południowej, gdzie ciągle podnosi się populacja osób ubogich i dalej, przez najbliższe 30 lat będzie przewyższać liczbę ludności ubogiej żyjącej w miastach,” stwierdził Francois Bourguignon, Główny Ekonomista Banku Światowego i Starszy Wiceprezes ds. Ekonomii Rozwoju. Ciągle rosnący popyt światowy na żywność, pasze i bio-paliwa wraz z rosnącymi cenami energii potrzebnej do wyprodukowania tych produktów, a także z ciągle malejącym areałem gruntów i zwiększającym się niedoborem wody i coraz wyraźniej widocznymi rezultatami zmian klimatu wywierają istotne presje na dostawy żywności na świecie. Raport wskazuje na fakt, że te kwestie stanowią o niepewności przyszłych cen żywności. Rolnictwo konsumuje 85% dostępnej do spożycia wody na świecie, a także odpowiada za ograniczenie areału lasów, degradację gruntów oraz zanieczyszczenia. Raport zaleca rozwijanie trwalszych systemów produkcji z wykorzystaniem takich metod jak uprawy chronione, zintegrowana ochrona przed szkodnikami oraz rozdrobnienie intensywnej produkcji zwierzęcej. Raport ponadto stwierdza, że można poprawić motywację do chronienia środowiska naturalnego poprzez wzmocnienie praw własności, przekazanie większych kompetencji wspólnotom lokalnym, wyeliminowanie dotacji zachęcających do degradacji zasobów naturalnych i zanieczyszczania środowiska oraz poprzez rozwój rynków, które nagradzają ochronę środowiska. Raport mówi o adaptacji do zmian klimatu jako o nadrzędnym priorytecie, gdyż powodzie, ekstremalne zjawiska pogodowe związane z ocieplaniem się klimatu dotykają najbardziej najbiedniejszych rolników w regionach tropikalnych. Realizacja “Aktywnego programu ‘Rolnictwo dla rozwoju’ wymagać będzie lepszego rządzenia na wszystkich poziomach, przy czym konieczne jest zapewnienie większych możliwości państwa w zakresie koordynacji działań międzysektorowych i współpracy z partnerami prywatnymi i organizacjami społeczeństwa obywatelskiego,” powiedział Robert Zoellick, Prezes Grupy Banku Światowego. “Globalni aktorzy muszą działać na rzecz międzynarodowego dobra i wspierać rozwój takich elementów jak równe zasady obrotu rynkowego dla wszystkich, podczas gdy grupy społeczeństwa obywatelskiego, szczególnie organizacje rolników, muszą uzyskać większy udział w decyzjach określających programy rozwoju rolnictwa.” Stopień w jakim rolnictwo może wpływać na wzrost i ograniczenie poziomu ubóstwa jest różny w zależności od typu kraju i w zależności od uwarunkowań takich, jak waga sektora rolnictwa w łącznym wzroście gospodarczym oraz od udziału ludności najuboższej mieszkającej na wsi w całej populacji. Raport przedstawia trzy wyraźnie różne kategorie krajów: rolnicze, przechodzące okres transformacji oraz zurbanizowane. W każdym z tych światów program “Rolnictwo dla rozwoju” wyglądać będzie inaczej. W krajach rolniczych — łącznie 417 mln ludzi żyjących na obszarach wiejskich, z czego 170 mln żyje za mniej niż 1 USD dziennie – sektor rolny wnosi szczególnie istotny wkład w zapewnienie wzrostu gospodarczego, redukcje poziomu ubóstwa i zabezpieczenie dostaw żywności. Większość z tych krajów leży na południe od Sahary, gdzie w sektorze zatrudnionych jest 65% siły roboczej, a sektor odpowiada za wytworzenie 32% wzrostu gospodarczego państwa. “Rewolucja rolna w krajach na południe od Sahary musi dostosować się do zróżnicowanego systemu rolnego, gdzie gospodarstwa są nawadniane wodą deszczową, i realizować wszechstronnie jednoczesny rozwój kapitału ludzkiego, technologii, instytucji oraz rynków,” powiedział Alain de Janvry, współprzewodniczący zespołu i profesor ekonomiki rolnictwa na uniwersytecie Berkeley. Podkreślił projekty melioracyjne w Nigerii (mała skala) i w Republice Mali (duża skala), zróżnicowane wykorzystanie manioku w Afryce Zachodniej, bawełny w Zambii i ogrodnictwa i przemysłu mlecznego w Kenii, jako dobre przykłady, które należy rozwijać. Dla zapewnienia skutecznego rozwoju krajów na południe od Sahary konieczne jest zapewnienie skutecznego wzrostu w sektorze rolnictwa. W tym zakresie raport podkreśla kwestie, które należy jak najszybciej rozwiązać: zbyt niskie wydatki publiczne na rolnictwo, wsparcie darczyńców w zakresie natychmiastowych dostaw żywności przy braku zwrócenia uwagi na problem inwestycji powiększających dochody ludności, bariery handlowe nakładane przez kraje bogate i dotowanie najważniejszych towarów takich jak bawełna i uprawy nasion oleistych oraz niedocenianie potencjału milionów kobiet, które wypełniają dominującą rolę w gospodarstwach rolnych.
W krajach przechodzących przez przekształcenia takich jak Chiny, India lub Maroko rolnictwo, średnio, zapewnia jedynie 7% wzrostu PKB podczas gdy koniunktura w innych sektorach jest wysoka. Brak inwestycji na obszarach wiejskich jest potencjalnym źródłem istotnych napięć społecznych. Konieczne jest zapewnienie dynamicznego wzrostu w sektorach wiejskich i w gospodarce rolnej aby zmniejszyć różnice pomiędzy dochodami ludności miejskiej i ludności wiejskiej oraz aby ograniczyć poziom ubóstwa 600 mln ludzi żyjących na wsi unikając jednocześnie wpadnięcia w pułapkę dotacji i osłony najuboższych, co spowolni wzrost i opodatkuje najbiedniejszych konsumentów. Możliwa jest rewolucja w rolnictwie w tych krajach w wyniku gwałtownie zmieniającym się zwyczajom w zakresie żywienia. Innym istotnym problemem, przed którym staja obecnie decydenci polityczni jest znalezienie sposobu na poprawę perspektyw zatrudnienia poza rolnictwem. Młodzież mieszkająca na terenach wiejski9ch potrzebuje lepszej edukacji, aby znaleźć zatrudnienie poza rolnictwem na obszarach wiejskich lub aby skutecznie znaleźć prace na emigracji. Tego typu reformy muszą być realizowane w połączeniu z coraz lepszym zarządzaniem gruntami i wodą, które stają się coraz bardziej deficytowe i ograniczeniem emisji zanieczyszczeń rolniczych. “Dzisiaj nadzieję dają technologie przyjacielskie dla środowiska naturalnego, promują uprawy chronione, zintegrowane zwalczanie szkodników oraz produkcję biotechnologiczną taka jak produkcja BI bawełny w Chinach, czy w Indii,” twierdzi Derek Byerlee z Banku Światowego, jeden z szefów zespołu autorów raportu. Podkreślił, że w Indii trzykrotnie podniesiono nakłady na działania badawczo-rozwojowe, co znacząco przyczyniło się do ograniczenia poziomu ubóstwa. W krajach zurbanizowanych, głównie w Ameryce Łacińskiej, na Karaibach i w Europie Wschodniej i w Azji Centralnej rolnictwo odpowiada, średnio, za 5% wzrostu PKB. Niemniej jednak, na obszarach wiejskich żyje dzisiaj 45% ubogich, a agrobiznes i usługi w zakresie dostarczania produktów żywnościowych stanowią aż jedną trzecią PKB. Ogólnym celem jest w tych krajach powiązanie małych gospodarstw z nowoczesnymi rynkami żywności zapewnienie dobrze płatnej pracy na obszarach wiejskich. Cel wykorzystania rolnictwa dla zapewnienia rozwoju jest sam w sobie wyzwaniem. Wymaga podjęcia nowej roli przez państwo, sektor prywatny oraz społeczeństwo obywatelskie, nowego połączenia scentralizowanych i zdecentralizowanych usług dla ludności wiejskiej, a także poprawy koordynacji działań takich podmiotów jak: Grupa Konsultacyjna ds. Międzynarodowych Badań Rolnych (CGIAR), FAO, Bank Światowy oraz cały szereg partnerów działających na rzecz rozwoju, organizacji pozarządowych, regionalnych i rządów poszczególnych państw. Ze swojej strony Bank Światowy zamierza dalej zapewniać wsparcie dla rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa po spadku akcji kredytowej w tym zakresie w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. Zobowiązania Banku wyniosły 2,9 bln USD rocznie za okres fiskalny 2005-2007, co stanowi 12% zobowiązań Banku podjętych w tym okresie. Jest to o 38% więcej niż średnie zobowiązania na poziomie 2,1 bln USD za okres fiskalny 1999 – 2001. W rzeczywistości zobowiązania Banku w roku fiskalnym 2007 osiągnęły 3,1 bln USD co stanowi wzrost zobowiązań podjętych przez Bank w czwartym kolejnym roku. Zwiększeniu wsparcia finansowego towarzyszyć będą działania celem ustalenia nowego podejścia do wykorzystania rolnictwa dla zapewnienia rozwoju oraz celem wyciągnięcia systematycznych wniosków z porażek i osiągniętych sukcesów. Kraje bogate, ze swej strony, muszą zreformować kierunki polityki, które szkodzą najbiedniejszym. Dla przykładu, USA muszą ograniczyć dotowanie bawełny, gdyż ogranicza to ceny produktów wytwarzanych przez małe gospodarstwa w Afryce. W nowej dziedzinie bio-paliw restrykcyjne taryfy i wysokie dotacje w krajach bogatych napędzają wzrost cen i ograniczają możliwości eksportu ze strony efektywnie działających producentów w krajach rozwijających się. Kraje uprzemysłowione, które głównie przyczyniły się do ocieplenia klimatu muszą dać z siebie znacznie więcej by wspomóc biednych rolników w ich wysiłkach w zakresie dostosowania produkcji do zmian klimatycznych. - ### -
Raport i odnośne materiały udostępnione zostaly pod adresem: http://www.worldbank.org/wdr2008
|
RSS